STEMWIJZER
voor de toekomst


Euro


In het kort: Doel van de euro is om landen naar elkaar toe te laten groeien. Het tegenovergestelde gebeurt: de euro drijft de landen juist uit elkaar. Een sterker Europa is mogelijk als de noordelijke economieën uit de euro stappen. Nederland moet uit de euro. Nederland profiteert nu van de euro ten koste van de zwakke zuidelijke economieën. De schuldenlast van deze economieën wordt steeds groter en de werkloosheid neemt toe.

 

Joseph Stiglitz (Nobelprijswinnaar economie) 2016

De financiële crisis komt terug. De onvrede binnen de eurozone neemt almaar toe. Een sterkere eurozone is mogelijk als:

  • óf de eurozone gaat schulden van landen onderling verdelen en veel nauwer samenwerken,
  • óf de muntunie moet worden ontmanteld.

Er zijn grote verschillen tussen de economieën van de landen binnen de euro: de sterke noordelijke zoals Nederland en Duitsland, en de zwakkere zuidelijke economieën zoals Italië, Spanje, Grielenland. Deze verschillende economieën moeten een verschil hebben in rentestanden en in de waardering van hun munt. Als het de economisch zwakkere landen even tegenzit, kunnen deze landen hun munt goedkoper maken om beter te concurreren. Met de euro kan dat niet want daar zitten ook de landen met een sterke economie in.

De sterke economieën weigeren om hun prijzen te laten stijgen. Door dit niet te doen kan de economie van deze landen blijven groeien. Hierdoor dwingen zij de zwakkere economieën binnen de eurozone tot lagere lonen om te kunnen concurreren. Daarnaast moeten de zwakke economieën bezuinigingen doorvoeren. Dit veroorzaakt nog meer werkloosheid, waardoor de lonen nog verder dalen.

De euro verergert deze situatie: in de zwakkere economieën ontstaat grotere werkloosheid, de lonen gaan verder omlaag en getalenteerde inwoners trekken weg naar de stereker economieën. Uiteindelijk zal een land niet meer aan zijn verplichting kunnen voldoen en zal de euro uit elkaar spatten. Het bijdrukken van geld door de Europese centrale bank (ECB) heeft hier slechts tijdelijk iets aan kunnen veranderen. Het bijdrukken heeft de spaargelden en pensioenen in waarde doen dalen en veel ergernis veroorzaakt in de noordelijke landen.

Oplossingen:

  • De zwakke en sterke economieën gaan meer samenwerken: het verdelen van schulden, meer herverdeling van Noord naar Zuid. Dit is politiek niet haalbaar omdat de cultuurverschillen tussen noord en zuid te groot is. Nederland heeft in 2017 meer dan 100 miljard euro aan schuld te vorderen.
  • De huidige euro vervangen door bijvoorbeeld een noordelijke en zuidelijke euro. De Noord-Europese landen zoals Duitsland, Nederland en Finland, treden uit de euro en beginnen een noordelijke euro. De zuidelijke euro zal dan in waarde kunnen dalen. De zuidelijke landen kunnen dan goedkoper en concurrerender produceren. De zuidelijke economieën kunnen weer groeien en de schulden afbetalen.